Mokoti oa Khale ka ho Fetisisa o Motšo oa Bokahohle ba Pele o Phephetsa Mohlala oa Tlhahiso ea lesoba le Letšo  

Litsebi tsa linaleli li hlokometse tsa khale ka ho fetisisa (le tse hole haholo) lesoba le letšo ho tloha qalong bokahohleng e qalileng ho tloha lilemong tse limilione tse 400 kamora ho phatloha ho hoholo. Ho makatsang ke hore sena ke makhetlo a ka bang limilione tse 'maloa ho feta boima ba Letsatsi. Tlas'a kutloisiso ea hajoale ea sebopeho sa lesoba le letšo, e khōlō joalo lesoba le letšo e lokela ho nka lilemo tse limilione tse likete ho hōla ho fihlela boholo bona empa, ka mokhoa o tsotehang, joale ho bokahohleng e ne e le lilemo tse limilione tse 400 feela.  

Pejana, bafuputsi ba ne ba e-na le, ka ho kopanya lintlha tse tsoang ho Chandra X-ray Observatory le JWST, fumane a lesoba le letšo ho UHZ1 galaxy seo ke sa lilemo tse limilione tse 470 ka mor'a ho phatloha ho hoholo. 

Joale, Sebelisa James Webb Space Telescope (JWST) data, litsebi tsa linaleli li hlokometse a lefifi ho GN-z11 galaxy seo ke sa lilemo tse limilione tse 400 ka mor'a ho phatloha ho hoholo. Sena se etsa sena lesoba le letšo ea khale ka ho fetisisa e kileng ea bonoa (li-BH ha li hlokomeloe ka ho toba empa li bonoa ka mokhoa o sa tobang ke khanya ea pale ea swirling accretion disc e potolohileng eona) ho tloha qalong. bokahohleng. Leseli le nkile lilemo tse ka bang libilione tse 13.4 ho fihla sebonela-hōle sa JWS.  

Sena se sa tsoa fumanoa lesoba le letšo ho tloha hoseng bokahohleng e kholo ka ho fetisisa, hoo e ka bang limilione tse 'maloa ho feta boima ba Letsatsi. Se khahlang ka lesoba lena le letšo ke hore na e ka ba le boima bo bokaale joang hore e be matlahali.  

Masoba a matsho li thehoa ho tloha ho putlama ha masalla a naleli e shoeleng tlas'a matla a khoheli ha mafura a fela, haeba boima ba pele ba naleli ke matla a letsatsi a fetang 20 (> 20 M⦿). Supermassive masoba a matsho li thehoa ha boima ba pele ba naleli e ka ba makhetlo a lekholo ho boima ba Letsatsi.  

Tumellanong le sena, supermassive lesoba le letšo joalo ka e fumanoeng haufinyane ho tloha qalong bokahohleng e lokela ho nka libilione tsa lilemo ho theha le ho hola empa ho bokahohleng e ne e le lilemo tse ka bang limilione tse 400 feela.  

Na ho na le tsela e 'ngoe ea ho theha li-BH tse kholohali? Mohlomong, maemo a pele bokahohleng lumella sena lesoba le letšo ho tsoaloa e le kholo kapa e jele ntho ho monga yona galaxy ka boyona ka lebelo le phahameng haholo hofeta kamoo ho nahanoang ka teng.  

*** 

References:  

  1. NASA 2023. Litaba - Libonela-hōle tsa NASA Li Fumana Rekoto-e Fetang Black Hole. E ngotsoe ka la 6 Pulungoana 2023. E fumaneha ho https://www.nasa.gov/missions/chandra/nasa-telescopes-discover-record-breaking-black-hole/ Preprint e fumaneha ho  https://doi.org/10.48550/arXiv.2305.15458  
  1. Univesithi ea Cambridge Research - Litsebi tsa linaleli li lemoha lesoba le letšo la khale ka ho fetisisa le kileng la bonoa. E ngotsoe 17 January 2024. E fumaneha ho https://www.cam.ac.uk/research/news/astronomers-detect-oldest-black-hole-ever-observed/  
  1. Maiolino, R., Scholtz, J., Witstok, J. et al a. Mokoti o monyane le o matla o motšo Bokahohleng ba pele. Nature (2024). https://doi.org/10.1038/s41586-024-07052-5  Preprint e fumaneha ho https://doi.org/10.48550/arXiv.2305.12492  

*** 

Latest

Future Circular Collider (FCC): Lekhotla la CERN le hlahloba boithuto ba ho khonahala

Ho batla likarabo tsa lipotso tse bulehileng (tse kang, tse...

Chernobyl Fungi e le Thebe Khahlanong le Mahlaseli a Cosmic bakeng sa Mesebetsi ea Deep-Space 

Ka 1986, karolo ea bone ea Setsi sa Matla a Nyutlelie ea Chernobyl se Ukraine ...

Taolo ea Myopia ho Bana: Essilor Stellest Eyeglass Lenses E Lumeletsoe  

Myopia (kapa pono e haufi) ho bana e atile haholo ...

Taba e Lefifi Bohareng ba Galaxy ea rona ea Lehae 

Sebonela-hōle sa Fermi se hlokometse ka mokhoa o hloekileng tlhahiso e feteletseng ea γ-ray ...

Chefo ea Loto Lijong tse tsoang ho Aluminium e itseng le Brass Cookware 

Sephetho sa liteko se bonts'itse hore aluminium e itseng le koporo...

NISAR: Radar e Ncha e Sebakeng bakeng sa 'mapa o nepahetseng oa Lefatše  

NISAR (acronym ea NASA-ISRO Synthetic Aperture Radar kapa NASA-ISRO...

lekwalodikgang

U se ke ua hloloheloa

Ho sebelisa Biocatalysis ho etsa Bioplastics

Lingoliloeng tsena tse khutšoane li hlalosa hore na biocatalysis ke eng, bohlokoa ba eona ...

Virulent Strain of Monkeypox (MPXV) E Atile ka Thobalano  

Patlisiso ea ho phatloha ho hoholo ha monkeypox (MPXV) ...

E-tattoo ho lekola khatello ea mali khafetsa

Bo-rasaense ba thehile sefuba se secha-laminated, ultrathin, karolo ea 100 lekholong ...

SARAH: Sesebelisoa sa pele sa WHO se thehiloeng ho AI bakeng sa Khothatso ea Bophelo bo Botle  

Bakeng sa ho sebelisa AI e hlahisang bophelo bo botle ba sechaba, ...

Phapang e nyane ea JN.1: Kotsi e Eketsehileng ea Bophelo bo Botle ba Sechaba e Tlase Lefapheng la Lefatše

Phapang e nyane ea JN.1 eo sampole ea eona ea pele e tlalehiloeng e tlalehiloeng ka la 25 ...

A First Ever Prototype 'Teko ea Mali' e ka Lekanyang Bohloko ba Bohloko

Ho entsoe tlhahlobo e ncha ea mali bakeng sa bohloko...
Umesh Prasad
Umesh Prasad
Umesh Prasad ke mohlophisi oa "Scientific European". O na le limelo tse fapaneng tsa thuto ea mahlale mme o sebelitse joalo ka ngaka le mosuoe maemong a fapaneng ka lilemo tse ngata. Ke motho ea nang le likarolo tse ngata ea nang le bokhoni ba tlhaho ba ho bua ka tsoelo-pele ea morao-rao le likhopolo tse ncha tsa saense. Ho ea ka morero oa hae oa ho tlisa lipatlisiso tsa saense monyako oa batho ba tloaelehileng ka lipuo tsa habo bona, o thehile "Scientific European", buka ena ea lipuo tse ngata, e bulehileng ea ho fihlella sethaleng sa digital se nolofalletsang batho ba sa bueng Senyesemane ho fumana le ho bala tsa morao-rao tsa saense ka lipuo tsa habo bona hammoho, bakeng sa kutloisiso e bonolo, kananelo le pululelo.

Future Circular Collider (FCC): Lekhotla la CERN le hlahloba boithuto ba ho khonahala

Takatso ea ho fumana likarabo tsa lipotso tse bulehileng (tse kang, ke likarolo life tsa motheo tse etsang ntho e lefifi, ke hobane'ng ha lintho li laola bokahohle le hore na ke hobane'ng ha ho na le taba-antimatter asymmetry, matla ke eng ...

Chernobyl Fungi e le Thebe Khahlanong le Mahlaseli a Cosmic bakeng sa Mesebetsi ea Deep-Space 

Ka 1986, karolo ea bone ea Chernobyl Nuclear Power Plant e Ukraine (eo pele e neng e le Soviet Union) e ile ea ba le ho phatloha ho hoholo ha mollo le mouoane. Kotsi e e-so ka e bonoa e lokolotse ho feta 5% ea radioactive ...

Taolo ea Myopia ho Bana: Essilor Stellest Eyeglass Lenses E Lumeletsoe  

Myopia (kapa pono e haufi) ho bana ke boemo bo atileng haholo ba pono. Ho hakanngoa hore sekhahla sa lefats'e ka bophara se tla fihla ho 50% ka ...

TSEBA POTSOHO

Ka kopo kenya mantsoe a hau!
Ka kopo kenya lebitso la hau mona

Bakeng sa ts'ireletso, ts'ebeliso ea ts'ebeletso ea Google ea reCAPTCHA e ea hlokahala, e laoloang ke Google leano la lekunutu 'me Terms of Use.

Ke lumellana le lipehelo tsena.